Pożyczki od osób prywatnych

Pożyczki od osób prywatnych – czym są, co wiedzieć, czy warto?

Pożyczki od osób prywatnych są dobrym rozwiązaniem dla osób, które nie posiadają zdolności kredytowej. Tego rodzaju zobowiązanie pozwala ominąć banki czy instytucje pozabankowe i pożyczyć pieniądze np. od znajomych. Czym charakteryzuje się pożyczka od osoby prywatnej i co warto wiedzieć na ten temat?

Czym są pożyczki od osób prywatnych?

Pożyczka prywatna to zobowiązanie zaciągnięte od osoby fizycznej, posiadającej środki finansowe, które może pożyczyć na określonych warunkach. Podmiot, który udziela pożyczki powinien mieć status osoby fizycznej, prywatnej lub firmy. To oznacza, że nie może być to reprezentant żadnej instytucji finansowej ani urzędu. W tej sytuacji nie obowiązują reguły, którymi kierują się instytucje finansowe, ani wyznaczone limity kwot. Warunki ustalane są swobodnie między pożyczkodawcą a pożyczkobiorcą. 

Teoretycznie udzielanie pożyczek może być dobrym sposobem na zarabianie pieniędzy w całkowicie uczciwy sposób. Pożyczkodawca udziela klientowi określoną kwotę pieniędzy, a po pewnym czasie otrzymuje zwrot kapitału, powiększony o oprocentowanie, prowizję i ewentualnie inne opłaty.

O ile w sytuacji zaciągania pożyczki od znajomego czy rodziny czujemy się bezpiecznie, o tyle w przypadku osoby nieznajomej, warto dokładnie sprawdzić warunki i zapisy w podpisywanej umowie.

Pożyczki od osób prywatnych – dla kogo?

Zobowiązania tego rodzaju skierowane są przede wszystkim do osób, które nie mają możliwości zaciągnąć pożyczki w banku czy parabanku. Często warunki narzucane przez instytucje są nie do spełnienia. Jeśli dodatkowo jesteśmy osobą zadłużoną, szanse na otrzymanie pomocy z banku są znikome. W takiej sytuacji jedynym rozwiązaniem może okazać się pożyczka od osoby prywatnej.

Inwestorzy udzielający pożyczki prywatnej rzeczywiście nie muszą sprawdzać nas w jakichkolwiek bazach. Często jednak w zamian za złą historię kredytową, pożyczkodawcy życzą sobie wysokich prowizji, odsetek i opłat, a nawet dodatkowego zabezpieczenia w postaci ruchomości lub nieruchomości.

Prywatny inwestor może nawet zaakceptować brak zatrudnienia, jednak wynika to z “solidnego” zabezpieczenia zobowiązania. W przypadku brak spłaty pożyczki, zależnie od umowy i jej postanowień, inwestor może zaspokoić się przez:

  • przejęcie nieruchomości lub ruchomości,
  • egzekwowanie spłaty od poręczyciela,
  • skierowanie sprawy do windykacji,
  • skierowanie sprawy na drogę sądową, a potem do komornika sądowego.

Warto mieć także na uwadze fakt, że prywatni inwestorzy mocno przykładają się do egzekucji zobowiązania. Nawet kilka dni opóźnienia w spłacie może spowodować telefony z windykacji, a nawet wizyty pracownika firmy windykacyjnej w miejscu pracy.

Pożyczki od osób prywatnych – kto może ich udzielić?

Tego rodzaju zobowiązania może zostać udzielone przez każdą osobę fizyczną, w tym również członków rodziny, którzy nie prowadzą w związku z opisywaną transakcją, żadnej działalności gospodarczej.

Prywatny inwestorzy często ogłaszają się w internecie, np. na giełdach pożyczkowych. Niestety nie jest to najlepsze miejsce na zaciągnięcie zobowiązania. Często nie ma w tych ogłoszeniach żadnych informacji na temat pożyczkodawcy i samej pożyczki. Jedyne co możemy się dowiedzieć, to że klient nie musi spełniać żadnych warunków. Ważne jest zabezpieczenie, a czasem i ono nie jest wymagane. Jedyne czego zabrania się na giełdzie pożyczek prywatnych to stosowanie opłat wstępnych, płatnych infolinii oraz sms-ów.

Pożyczki prywatne oferowane są zwykle przez osoby fizyczne, które posiadają oszczędności oraz chcą, aby pieniądze zarabiały same na siebie. Jest to pewny pieniądz, pod warunkiem że dłużnik jest wypłacalny.

Prywatny pożyczkodawca nie sprawdza:

  • BIK-u – nie jest uprawniony,
  • BIG-u – mógłby, jednak większość deklaruje, że tego nie robi,
  • dochodów,
  • posiadanych zobowiązań – nie są w stanie tego sprawdzić, chyba że pożyczkobiorca sam o nich poinformuje,
  • posiadanego majątku,
  • sytuacji finansowej,
  • comiesięcznych kosztów życia,
  • liczby osób na utrzymaniu.

Formalności zwykle ograniczają się do podania podstawowych danych oraz podpisania umowy podsuniętej przez inwestora.

Pożyczki od osób prywatnych – co mówi prawo?

Przepisy regulujące pożyczki inne, niż udzielane przez podmioty komercyjne, regulują przepisy art. 720 – 724 Kodeksu cywilnego. Pożyczyć można nie tylko pieniądze, ale również rzeczy oznaczone co do gatunku. Osoba biorąca zobowiązuje się do zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy.

Zgodnie z Kodeksem cywilnym, gdy wartości pożyczki przekracza 1000 zł, musi zostać sporządzona umowa. Jeśli kwota jest mniejsza, można zawrzeć umowę ustną. Jednak najlepiej zawsze spisać umowę, która będzie podstawą dochodzenia ewentualnych roszczeń w sądzie. Zabezpiecza ona zarówno pożyczkodawcę, jak i pożyczkobiorcę.

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych stanowi, że umowa pożyczki pieniężnej podlega podatkowi. Dotyczy to sytuacji, gdy kwota zobowiązania przekracza 9 637 zł (to kwota zwolniona od podatku według ustawy o darowiznach). Pożyczka do tej kwoty udzielone przez:

  • małżonka,
  • wstępnych,
  • zstępnych,
  • pasierba,
  • rodzeństwo,
  • ojczyma,
  • macochę,

nie podlega obowiązkowi podatkowemu.

Wysokość podatku wynosi 0,5% kwoty albo wartości zobowiązania. W przypadku niedotrzymania obowiązku podatkowego, będzie trzeba zapłacić 20%. Jest on płacony dobrowolnie, bez wzywania przez organ podatkowy. W praktyce oznacza to, że należy samemu wybrać się do Urzędu Skarbowego, zgłosić pożyczenie pieniędzy i zapłacić odpowiednią kwotę podatku.

Jak powinna wyglądać umowa pożyczki prywatnej?

Tego rodzaju umowa powinna zawierać przede wszystkim dane obu stron, czyli inwestora i dłużnika. Przed sporządzeniem podpisu warto dokładnie zapoznać się z wszystkimi zapisami w umowie. Jeżeli jej zapisy są dla nas niezrozumiałe i niejasne, a nawet wewnętrznie sprzeczne – dla własnego bezpieczeństwa – lepiej jest zrezygnować z takiej pożyczki. Umowy skonstruowane sa zwykle tak, aby chronić głównie interesy pożyczkodawcy i jedno opóźnienie w spłacie może oznaczać poważne konsekwencje dla dłużnika, np. utratę zastawionej nieruchomości.

Inormacje, jakie powinny znaleźć się w umowie to:

  • przedmiot, czyli kwota pożyczki słownie oraz liczbowo,
  • imię i nazwisko, adres zamieszkania, PESEL, numer i seria dowodu osobistego zarówno pożyczkobiorcy, jak i pożyczkodawcy,
  • czas trwania umowy – pożyczkodawca może nam ją wypowiedzieć, jeżeli termin zwrotu nie będzie oznaczony. Na zwrot pieniędzy mamy wtedy 6 tygodni.
  • sposób spłacenia zobowiązania, np. przelew bankowy, do rąk własnych – w tym drugim przypadku warto zawsze potwierdzać to za pomocą oświadczenia pożyczkodawcy,
  • wysokość odsetek, kosztów z tytułu nieterminowej spłaty, ewentualnych karnych odsetek itp.,
  • rodzaj spłaty – w ratach czy jednorazowo,
  • zabezpieczenie zobowiązania,
  • data, miejsce i podpis obu stron umowy.

Dokument powinien być skonstruowany w taki sposób, aby obydwie strony były zadowolone. Nie ma żadnych konkretnych wymagań co do okresu spłaty, sposobu, itp., dlatego też warunku umowy mogą być dostosowane do możliwości finansowych pożyczkobiorcy. Nie musimy godzić się na niekorzystne warunki, które narzuca nam inwestor.

Pożyczki od osób prywatnych – jak nie dać się oszukać?

Oczywiście nie ma w 100% pewnej metody, która pozwoli nam uniknąć oszustwa. Jest jednak kilka ważnych kwestii i czynników, które powinny być dokladnie sprawdzone i ewentualnie wzbudzić podejrzenia u potencjalnego pożyczkobiorcy.

Na wstępie należy sprawdzić, czy inwestor podaje swoje pełne dane osobowe. Jeśli mamy do czynienia z pożyczkodawcą, który próbuje ukryć swoje personalia, będzie to oznaczać trudności w jakiejkolwiek weryfikacji takiej osoby. Jeżeli jednak inwestor podaje swoje dane, warto poszukać informacji i opinii na jego temat w internecie.

Przede wszystkim należy uważać na osoby ogłaszające się na serwisach i forach internetowych. W większości przypadków nie planują oni pożyczać żadnych pieniędzy. Oszukują za pomocą próby wyłudzenia opłaty przygotowawczej lub manipulacyjnej. Zwykle takie praktyki odbywają się przez wysłanie wysokopłatnego SMS-a.

Zanim zdecydujemy się na tego rodzaju pożyczkę, warto także zapoznać się z aktualnymi wartościami procentowymi np. w instytucjach pozabankowych, aby porównać czy prowizja, odsetki i inne koszty proponowane przez osobę prywatną, nie są o wiele wyższe.

Kolejną kwestią, na którą należy uważać jest próba wyłudzenia danych osobowych. To niezwykle częsta praktyka. Pozorny pożyczkodawca próbuje wyłudzić nasz PESEL, adres zamieszkania, dane osobowe, na które może sam próbować zaciągnąć zobowiązanie.

Niekiedy inwestor może żądać od nas dodatkowego zabezpieczenia. Często dla pożyczkobiorcy może być to niekorzystne, dlatego warto ostrożnie podchodzić do takich zabezpieczeń jak: weksle, poręczenie gwaranta, akt notarialny o dobrowolnym poddaniu się egzekucji lub ustanowienie hipoteki. Na tego typu opcje należy szczególnie uważać, ponieważ wywołują one znacznie poważniejsze konsekwencje, niz ustawowe niedotrzymanie terminów spłaty.

Pożyczki od osób prywatnych – pułapki

Warto także uważać na różnego rodzaju “promocje”. Zdarzają się inwestorzy, którzy oferują pierwszą pożyczkę “za darmo”, podobnie jak w przypadku wielu firm pożyczkowych. Należy jednak pamiętać, że prywatny pożyczkodawca nie podlega przepisom Ustawy o kredycie konsumenckim.

Większość tego typu promocji u firm pożyczkowych ukierunkowanych jest na terminową spłatę zobowiązania. Jeżeli dłużnik nie wywiąże się z tego, firma zażąda spłaty pożyczki na warunkach obowiązujących w standardowej ofercie, a nie tej promocyjnej. W tym przypadku oprocentowanie czy wysokość kary określone są odpowiednimi przepisami prawa. Natomiast prywatny inwestor może naliczyć dłużnikowi dowolną karę, oprocentowanie itp.

Niestety zdarzają się również sytuacje, w których podpisanie umowy, która nie budzi naszych wątpliwości nie uchroni nas przed oszustwem. Może się okazać, że inwestor z premedytacją utrudnia dłużnikowi terminową spłatę, aby następnie żądać zwrócenia zwielokrotnionej kwoty zobowiązania, przez wysokość kary za niedotrzymanie warunków podpisanej umowy. W takiej sytuacji zawsze można próbować dochodzić swoich roszczeń na drodze sądowej, jednak w praktyce takie sprawy rzadko rozpatrywane są na korzyść pożyczkobiorcy.

Inwestor może również sprzedać nasz dług komuś, kto nie zawsze stosuje legalne metody windykacyjne. Przez ogromną wysokość kary ponoszoną przez dłużnika, taki sposób może okazać się opłacalny dla wierzyciela, nawet pomimo tego, że zobowiązanie sprzedaje się tylko za pewien procent wartości pożyczki.

Pożyczki od osób prywatnych – ryzyko inwestora

Ryzyko osoby udzielające pożyczki jest znikome, a czasem nie ma go wcale. Inwestorzy zabezpieczają się ruchomościami, nieruchomościami, wekslem, a także papierami wartościowymi. Pożyczki rzędu 10 – 20 tysięcy zwykle zabezpieczone są samochodem, a przy wyższych kwotach hipoteką. 

Brak kontroli nad pożyczkami od osób prywatnych

W Polsce żadna instytucja nie sprawuje kontroli nad udzielaniem tego typu zobowiązań. Prywatne pożyczki nie należą do tanich, a inwestorzy doskonale zdają sobie sprawę, że dla osób zadłużonych jest to ostatnia deska ratunku.

Brak kontroli to doskonałe pole do popisu dla oszustów. Często konieczne jest zapłacenie tzw. opłaty wstępnej, która moze wynosić 5, 10, a czasem nawet i 20% kwoty pożyczki, o którą wnioskuje klient. Po przelaniu pieniędzy, kontakt z pożyczkodawcą urywa się albo informuje on, że z jakichś wzgledów pożyczka nie zostanie udzielona, a przedpłata przepada.

Podsumowanie

Pożyczki prywatne są w zasięgu ręki każdego. Dlatego jest to ryzykowne zwłaszcza dla osób mocno zadłużonych, gdzie pewnym jest, że osoba taka nie spłaci zobowiązania, a inwestor przejmie część jej majątku. Jest to niestety bardzo niebezpieczna opcja pożyczania pieniędzy. Znalezienie uczciwego prywatnego inwestora w internecie jest bardzo trudne, a historii osób oszukanych nie brakuje. Z powyższych powodów bezpieczniejsze okazuje się zaciągnięcie zobowiązania w banku lub firmie pozabankowe albo u osoby, która jest nam w jakiś sposób znana.


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *